به گزارش اطلاعات آنلاین به نقل از الجزیره، ترامپ برای اولین بار صراحتاً استفاده از سلاح هستهای علیه ایران را رد کرده، اما گزارشهای رسانههای آمریکایی مبنی بر اینکه دولت او در حال بررسی استقرار کشندهترین مهمات غیرهستهای ایالات متحده، ملقب به «مادر همه بمبها» در آینده نزدیک است رد نکرده است.
در مصاحبهای که روز پنجشنبه در سایت خبری راستگرای آمریکایی نیوزمکس منتشر شد، ترامپ اظهار داشت که قصد استفاده از سلاحهای هستهای را ندارد، اما همچنین تصریح کرد که سلاح هوایی ویرانگر، بمب انفجار هوایی GBU-43/B Massive Ordnance Air Blast Bomb (MOAB - «مادر همه بمبها») هستهای نیست.
این سخنان، اولین اظهارنظر قطعی ترامپ در مورد موضوع هستهای پس از گمانهزنیها در مورد احتمال درگیری اتمی در اوایل جنگ ایالات متحده و اسرائیل علیه ایران بود. همچنین به نظر میرسد این سخنان، گمانهزنیها مبنی بر قریبالوقوع بودن مرحله دیگری از جنگ، احتمالاً پس از انتخابات میاندورهای ایالات متحده در ۳ نوامبر، را تأیید میکند.
ترامپ چه گفت؟
ترامپ به نیوزمکس گفت که ایالات متحده ممکن است واقعاً حمله دیگری به سایتهای هستهای ایران، به ویژه در کوه کلنگ، جایی که گمان میرود تهران یک تأسیسات هستهای را در اعماق لایههای گرانیت پنهان کرده است، انجام دهد.
او استفاده از سلاح هستهای یا سلاح هستهای تاکتیکی را رد کرد: «من از سلاح هستهای استفاده نمیکنم. ما مجبور نیستیم این کار را انجام دهیم.» او گفت: «ما بزرگترین قدرت هستهای جهان هستیم.»
او همچنین تصریح کرد که بمب MOAB که سیانان گزارش داده بود دولت آمریکا در حال بررسی استفاده از آن است، «هستهای نیست». ترامپ در پاسخ به سوالی مبنی بر اینکه آیا MOAB «هستهای تاکتیکی» است - به معنای مهمات هستهای کوچکتر - تکرار کرد که اینطور نیست.
او از پاسخ به این سوال که آیا استفاده از آن را در ایران مجاز دانسته است یا خیر، خودداری کرد. ترامپ همچنین اظهار داشت که حملات مجدد در آینده نزدیک محتمل است. او استدلال کرد که ایالات متحده نمیتواند اکنون به جنگ پایان دهد زیرا باید مطمئن شود که ایران نمیتواند سلاح هستهای تولید کند و گفت که معتقد است «اگر آنها سلاح هستهای داشتند، به نظر من، فوراً از آن استفاده میکردند».
وقتی از او پرسیده شد که آیا «نیروهای زمینی» اعزام خواهد کرد، ترامپ گفت: «نه، من چنین چیزی نمیبینم، من چنین چیزی نمیبینم.» پیش از این جنگ، ترامپ در مورد اعزام نیرو اظهار نظر کرده بود، اقدامی که تحلیلگران گفتند به دلیل کوهستانی بودن خاک ایران، برای سربازان آمریکایی ویرانگر خواهد بود.
مادر همه بمبها چیست؟
MOAB محموله عظیمی حدود ۸۵۰۰ کیلوگرم مواد منفجره قوی حمل میکند. وزن آن ۹۸۰۰ کیلوگرم است - تقریباً به اندازه چهار ماشین - و کمی بیش از ۹ متر طول دارد. بمبافکنهای رادارگریز برای حمل آن بسیار کوچک هستند، بنابراین باید با هواپیماهای بزرگتر، مانند هواپیماهای ترابری لاکهید سی-۱۳۰ هرکولس، مستقر شوند.
کارشناسان به الجزیره گفتهاند که این بمب به گونهای طراحی شده است که چند متر بالاتر از سطح زمین منفجر شود و گلولههای آتشین شدیدی را منتشر کند که میتواند ساختمانها و سایر سازههای سطح سخت را در شعاع یک کیلومتری منفجر کند. نیروی هوایی ایالات متحده اعلام کرده اچابر قارچی حاصل از انفجار آن در آزمایشها تا ۳۲ کیلومتری دیده شده است.
الایجا مگنیر، تحلیلگر نظامی و تسلیحاتی مستقر در بروکسل، گفت: «بار انفجاری بزرگ آن میتواند اثرات انفجاری ویرانگری علیه پرسنل، تجهیزات و سازههای آسیبپذیر ایجاد کند. هدف آن ایجاد یک انفجار فوقالعاده قدرتمند در سراسر سطح است.»
با این حال، مگنیر گفت که در مورد اینکه آیا استفاده از این ماده منفجره سطحی عظیم علیه تأسیسات هستهای عمیقاً مدفون در ایران مؤثر خواهد بود یا خیر، تردید وجود دارد. وی افزود که دسترسی به زمین در ایران میتواند برای هواپیماهای باری بزرگتر دشوار باشد.
ترامپ قبلاً در مورد سلاحهای هستهای چه گفته است؟
ترامپ هرگز به صراحت از استفاده از سلاح هستهای صحبت نکرده است، اما هرگز آن را رد نکرده است. حدس و گمان در مورد اینکه آیا واشنگتن ممکن است از سلاحهای هستهای استفاده کند، در روزهای اولیه درگیری، عمدتاً به دلیل ماهیت شدید تهدیدهای متعدد ترامپ علیه تهران، زیاد بود.
به عنوان مثال، در ماه آوریل، هنگامی که ایران کشتیها را در تنگه هرمز محاصره کرد، ترامپ در سایت اجتماعی تروث سوشال خود نوشت: «یک تمدن کامل امشب خواهد مرد، هرگز دوباره باز نخواهد گشت. اگر ایران با یک توافق صلح موافقت نکند و تنگه را بازگشایی نکند.»
کارشناسان اظهارات او را به طور گسترده به عنوان تهدیدی برای نابودی هستهای تفسیر کردند، اما تهدیدی که هنوز نتوانسته ایران را مجبور به تسلیم کند. اگرچه ترامپ در هفتههای بعد تا حد زیادی از لفاظیهای تند خود فاصله گرفت، اما ماه گذشته در مجمع عمومی سازمان ملل متحد در نیویورک تکرار کرد که میتواند ایران را «نابود» کند.
سلاح هستهای «تاکتیکی» چیست؟
سلاحهای هستهای «تاکتیکی» (TNW) مهمات هستهای کوچکتری هستند که برای میدان نبرد طراحی شدهاند، برخلاف مهمات هستهای راهبردی که برای کشتار جمعی طراحی شدهاند.
برخی معتقدند سلاحهای هستهای تاکتیکی تأثیر کمتری نسبت به بمب اتمی دارند، اما کارشناسان هشدار میدهند که نام آنها گمراهکننده است و با این وجود میتوانند ویرانگر باشند. قدرت انفجاری آنها، بین ۰.۳ تا ۵۰ کیلوتن، میتواند مناطقی را در شعاع ۵۰۰ تا ۶۰۰ کیلومتری تحت تأثیر قرار دهد.
ایالات متحده یک بمب هستهای ۱۵ کیلوتنی را روی هیروشیما انداخت، به این معنی که آن سلاح امروزه یک سلاح هستهای تاکتیکی محسوب میشود. ایالات متحده، کره شمالی و روسیه سلاح هستهای تاکتیکی در زرادخانههای خود دارند، اگرچه هیچ کشوری هرگز از آنها استفاده نکرده است. سلاحهای هستهای تاکتیکی تابع هیچ معاهده بینالمللی نیستند و عمدتاً بدون نظارت هستند.
حمله دیگر آمریکا به ایران چگونه خواهد بود؟
با توجه به اینکه ترامپ احتمال کنار گذاشتن بمبهای MOAB را رد نکرده، تحلیلگران حدس میزنند که ایالات متحده ممکن است یک بمباران فشرده دیگر - شاید نهایی - را علیه سایتهای هستهای و دفاعی ایران، به ویژه کوه کلنگ، آغاز کند.
ایالات متحده همچنین میتواند محاصره دریایی خود را بر بنادر ایران ادامه دهد و در عین حال کشتیهای تجاری را از تنگه هرمز اسکورت کند. ایران قول داده است با هدف قرار دادن زیرساختهای نفتی و دیجیتال در کشورهای همسایه خلیج فارس، به حملات تشدیدکننده پاسخ دهد.
مقامات ارشد دفاعی همچنین هشدار دادهاند که اگر ایالات متحده عملیات زمینی را آغاز کند، ایران به همسایگان خود حمله خواهد کرد، اگرچه به نظر میرسد ترامپ این احتمال را رد کرده است.
در اوایل جنگ، او به احتمال اعزام نیروهای زمینی برای بازیابی حدود ۴۰۰ کیلوگرم اورانیوم غنیشده با غلظت بالا که واشنگتن و اسرائیل ادعا میکنند تهران در زیر زمین پنهان کرده، اشاره کرد.
تماسهای تلفنی ترامپ در ماه مارس با گروههای شبهنظامی کرد که با ایران میجنگند، گمانهزنیهایی را برانگیخت که واشنگتن میتواند برای حمله با آنها هماهنگ کند، گرچه این اتفاق نیفتاد.